przebudowa ul. Gajowej - ul. Dawida


koncepcja przebudowy

2003 r. Do Biura Rozwoju Wrocławia, Prezydenta Wrocławia Rafała Dutkiewicza trafia pismo dotyczące koncepcji przebudowy ulic na odcinku od Dworca Głównego - poprzez ul. Joannitów - Dawida - Gajową - do ul. Kamiennej. Koncepcję opracował radny osiedlowy Maciej Borowski.


"Zwracamy się do Państwa, jako jednostki najbardziej kompetentnej w sprawie planowania kierunków rozwoju przestrzennego miasta. W odpowiedzi na deklarację Pana Prezydenta Rafała Dutkiewicza proponujemy działania, które mogłyby pomóc w realizacji projektu uczynienia z Dworca PKP wizytówki miasta. Istnieje ogromna szansa aby dworzec stał się węzłowym punktem, nie tylko dla podróżnych, lecz także dla całego południowego Wrocławia, jeśli nie tylko mieszkańców osiedla Huby i Gaj (ok. 45 tys. mieszkańców). Nasza propozycja dotyczy uczynienia z dworca początkowego punktu dla ciągu pieszego skupiającego ruch mieszkańców osiedla na osi dworzec – ul. Gajowa – ul. Kamienna. Cel ten można osiągnąć dokonując częściowej przebudowy ul. Gajowej i Dawida bez zmiany ich dotychczasowej funkcji, łącząc w pewną całość już istniejące obiekty."

Uzasadnienie:

Zgodnie z opracowanym przez Państwa „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wrocław” przedmiotowy obszar należy do zespołu urbanistycznego Huby, uznanego za zespół mieszkaniowo-blokowy. Opracowanie to przewiduje utworzenie lokalnego ośrodka usługowego oraz terenów zieleni rekreacyjnej. Zgłaszana propozycja byłaby zbieżna z akcentowanymi przez Państwa czynnikami: rewitalizacją obszarów zabudowy mieszkaniowej, w tym XIX wiecznej zabudowy kamienicowej, polepszeniem standardu zamieszkiwania na osiedlach, zwiększenia atrakcyjności turystycznej miasta, wzmocnieniem tożsamości wrocławian.

W szczególności zgłoszona propozycja jest zbieżna z następującymi kierunkami polityki społeczno-gospodarczej miasta Wrocławia:

  • poprawa wizerunku przestrzennego miasta,
  • rewitalizacja obszarów zabudowy mieszkaniowej,
  • rewitalizacja obszarów zabudowy mieszkaniowej XIX i rewitalizacją 
    dawnych małych miast i wsi w obszarze miasta,
  • zwiększenie atrakcyjności turystycznej miasta i rewaloryzacja obiektów dziedzictwa kulturowego,
  • rozwój centrów usługowych,
  • polepszenie standardu zamieszkiwania w osiedlach i wzmacnianie tożsamości wrocławian,
  • rozwój sportu i rekreacji.

 

Dworzec PKP – południowe wejścia do dworca

A

Dawny budynek DOKP – Joannitów 13 – elewacja odnowiona, fasada iluminowana w nocy – nie wymaga dodatkowych nakładów finansowych

B

skwer Dyrekcyjna – Joannitów – skwer uporządkowany w 2002 r. przez Zieleń Miejską - nie wymaga dodatkowych nakładów finansowych

C

Budynki użyteczności publicznej o dużej wartości architektonicznej – z zagospodarowanymi podwórzami -  tereny zielone - nie wymaga dodatkowych nakładów finansowych

D

Pracownicze ogródki działkowe „Podgaje” - konieczność wykupienia terenu od ZWP i przekształcenia go w park – wyeksponowanie alei z platanami - funkcja rekreacyjna zostałaby zachowana

E

fragment ul. Gajowej z XIX w. zabudową - przebudowa jezdni i chodnika, z wyodrębnieniem pasa spacerowego pomiędzy jezdniami – tak jak za skrzyżowaniem

F

fragment ul. Gajowej z XIX w. zabudową – przebudowa istniejącego pasa pomiędzy jezdniami tak by spełniał funkcje komunikacji pieszej - konieczność sfinansowania przebudowy - właściciele mieszkań wykupionych od gminy zadeklarowali gotowość partycypowania w kosztach remontu elewacji budynków

G

skwer Przestrzenna – Gajowa – skwer uporządkowany w 2002 r. przez Zarząd Zieleni Miejskiej – z wyodrębnionym miejscem zabaw dla małych dzieci i odnowioną fontanną. - nie wymaga dodatkowych nakładów finansowych

H

fragment ul. Gajowej z XIX w. zabudową

I

plac za skrzyżowaniem - teren zabudowy blokowej – ewent. przebudowa skrzyżowania z ul. Kamienną

J

  1. Poprawa wizerunku przestrzennego miasta

Powstałoby nowe miejsce z klasą - obszar w pełni uporządkowany urbanistycznie o radykalnie podniesionych walorach kompozycyjnych i krajobrazowych. Pomysł umożliwiłby połączenie inicjatyw miasta na osi Dworzec Główny – Rynek – Hala Ludowa z południową częścią Wrocławia aż do ul. Kamiennej a nawet al. Armii Krajowej. Obiekty budowlane zlokalizowane wzdłuż ul. Joannitów, Dawida i Gajowej to obiekty o już wysokiej jakości użytkowej i kompozycyjnej lub też potencjalnie za takie uchodzące. Przebudowa dawałaby szansę na wyeksponowanie obiektów posiadających duże wartości (istniejąca już iluminacja bryły budynku Dyrekcji DDOKP). Stworzono by warunki do stopniowego porządkowania przestrzennego jednego z wrocławskich osiedli. Stworzono by warunki do „połączenia” dwóch oddzielonych od siebie części osiedla z zabudową kamienicową i zabudową blokową.

  1. Rewitalizacja obszarów zabudowy mieszkaniowej

W tym przypadku hasło rewitalizacja zabudowy mogłoby obejmować aż trzy aspekty:

  • rewitalizację obszarów zabudowy mieszkaniowej,

  • rewitalizację zabudowy XIX wiecznej,

  • rewitalizację małych miast i wsi w obrębie miasta

Obszar osiedla jest przestrzenią zdezintegrowaną architektonicznie. Osiedle zostało w sztuczny sposób podzielone na część objętą zabudową kamienicową i część objętą zabudowa wielkopłytową. Ciąg Dawida – Gajowa - stwarzałby szansę na połączenie dwóch oddzielonych od siebie części osiedla w jedną całość, z którą mogliby utożsamiać się mieszkańcy (przy założeniu dobrej woli inwestora i właściciela działki położonej przy ul. Kamiennej, na wprost ul. Gajowej, można by przedłużyć oś ul. Gajowej o ścieżki nowego osiedla Huby aż do al. Armii Krajowej).

Stworzono by szansę na rozszerzenie „nowego centrum miejskiego” planowanego w ramach Przedmieścia Świdnickiego, w tym wokół skrzyżowania ulic Kościuszki i Pułaskiego z przylegającymi osiedlami, położonymi po południowej stronie Dworca PKP. Obszar osiedla łączyłby się z Przedmieściem Świdnickim nie tylko istniejącymi ścieżkami rowerowymi, lecz także samym Dworcem PKP z jego przejściami dla pieszych.

Zarządcy nieruchomości położonych wzdłuż ul. Gajowej zadeklarowali gotowość partycypowania finansowego w kosztach renowacji elewacji budynków i przyległych terenów. Wnioski (projekty) inwestycyjne zgłoszone Centrum Gospodarowania Komunalnym Zasobem Mieszkaniowym do realizacji w 2003 r.

ZARZĄDCA sp. z o.o.

lokalizacja

działka/ właściciel

zakres inwestycji

podwórko: ul. Kamienna, Jerzego, Wapienna

Gmina Wrocław

ZWM 56.379 zł (sporządzono projekt)

Gajowa 78

Wspólnota Mieszkaniowa

elewacja budynku 210.000 zł (udział właścicieli obliczony na 25,4%)

Gajowa 76

Wspólnota Mieszkaniowa

elewacja budynku 190.000 zł (udział właścicieli 2,2%)

Gajowa 72

Wspólnota Mieszkaniowa

elewacja budynku 190.000 zł (udział właścicieli 19,75%)

Gajowa 70

Wspólnota Mieszkaniowa

elewacja budynku 250.000 zł (udział właścicieli 23,07%)

Gajowa 38

Wspólnota Mieszkaniowa

elewacja budynku 210.000 zł (udział właścicieli 37,25%)

Gajowa 36

Wspólnota Mieszkaniowa

elewacja budynku 200.000 zł (udział właścicieli 35,1%)

Gajowa 34

Wspólnota Mieszkaniowa

elewacja budynku 190.000 zł (udział właścicieli 12,81%)

podwórko: ul. Kamienna, Gajowa, Przestrzenna, Wapienna

 

ZWM 472.736,19

podwórko: ul. Wapienna, Przestrzenna, św. Jerzego

 

ZWM 56.379,37

podwórko: ul. Hubska 41-53

 

ZWM 15.038,87

ADMINISTRATOR sp. z o.o.

lokalizacja

działka/ właściciel

zakres inwestycji

Gajowa 43

Wspólnota mieszkaniowa

elewacja budynku 207.844,5 zł (udział właścicieli 29%) (sporządzono projekt)

SPÓŁDZIELNIA MIESZKANIOWA TELBUD

lokalizacja

działka/ właściciel

zakres inwestycji

Gajowa 33-45 (podwórze Wesoła, Gajowa, Przestrzenna, Tomaszowska

Skarb Państwa - komunalizowana - opinia pozytywna o możliwości przekazania przez miasto działki dla spółdzielni

ZWM - teren zabaw dla dzieci (zadeklarowano udział - nie określono jego wysokości).

 

 

 

Rewitalizacja obszarów zabudowy mieszkaniowej XIX łączy się z rewitalizacją  
dawnych małych miast i wsi w obszarze miasta

Znajdujące się wzdłuż ul. Joannitów – Dawida i Glinianej budynki należą do wyjątkowych przykładów całego zespołu XIX -wiecznej zabudowy w stylu secesji berlińskiej, obejmującego nie tylko budynki mieszkalne, lecz także okazałe budynki użyteczności publicznej. Całość stanowi oryginalny układ przestrzenny wraz ze skwerami (2), rzadkimi okazami drzew (platanowce), jezdnią rozdzieloną pasem zieleni (typowe dla alei) i elementami małej architektury (fontanna). Z wymienionymi ulicami graniczą budowle wpisane do rejestru zabytków budownictwa i architektury – kościół św. Henryka – przy ul. Glinianej i dom mieszkalny "BEYERDORFSTIFTUNG przy ul. Hubskiej.

Za wybitne przykłady XIX w. architektury użyteczności publicznej należą: budynek DDOKP przy ul. Joannitów, budynek Wydziału Pedagogiki UW, czy też budynki technikum kolejowego i zespołu szkół budowlanych.

Poniżej numery budynków mieszkalnych przy ul. Gajowej wpisanych w UM do rejestru zabytków objętych ochroną konserwatorską.

ulica

nr

rok powstania

ul. Gliniana/Gajowa

25

1870

ul. Gajowa

8/10

ok. 1915

ul. Gajowa

12

ok. 1915

ul. Gajowa

14

ok. 1930

ul. Gajowa

26

1915

ul. Gajowa

30

1915

ul. Gajowa

32

1911

ul. Gajowa

34

1903

ul. Gajowa

36

1905

ul. Gajowa

38

1904

ul. Gajowa

40

1905

ul. Gajowa

42

1905

ul. Gajowa

43

1910

ul. Gajowa

47/47a

1915

ul. Gajowa

50

1905

ul. Gajowa

51

1910

ul. Gajowa

52

1906

ul. Gajowa

54

1906

ul. Gajowa

55

1910

ul. Gajowa

56

1906

ul. Gajowa

70

1910

ul. Gajowa

72

1910

ul. Gajowa

76

1910

ul. Gajowa

78

1910

  1. Zwiększenie atrakcyjności turystycznej miasta i rewaloryzacja obiektów dziedzictwa kulturowego.

Realizacja inwestycji umożliwiłaby „otwarcie” tej części Wrocławia dla odwiedzających miasto gości. Ten obszar osiedla stanowi dla wielu podróżnych odwiedzających Wrocław miejsce, od którego rozpoczynają swój pobyt. Mamy na uwadze nie tylko Dworzec PKS i  PKP, lecz także skwer przy ul. Joannitów - Dyrekcyjnej, który jest miejscem odjazdu busów komunikacji prywatnej.

Zwiększeniu uległaby oferta obiektów atrakcyjnych turystycznie, które stanowiłyby uzupełnienie wizytówki miasta. Powstałaby nowa trasa turystyczna. Wyeksponowaniu uległyby najokazalsze budowle użyteczności publicznej. Dodatkowo atrakcyjność zwiększałaby ich nocna iluminacja (budynek PKP jest w nocy iluminowany). Obszar osiedla to także strefa obserwacji archeologicznej – a istniejące place i projektowany park stanowiłby naturalną ochronę przed budowlaną degradacją tego terenu.

Jedną z inicjatyw Rady Osiedla jest oznaczenie obiektów wpisanych do dolnośląskiego rejestru obiektów budownictwa i architektury stosownymi tablicami. Nadmieniamy, że obszar ten stanowi wyjątkowy przykład obiektów kultury materialnej, które mogą służyć celom nie tylko wychowawczym, dydaktycznym i naukowym, ale i znakomicie popularyzującym wiedzę inżynierską i sztukę. Znajdujące się tu liczne szkoły średnie i wyższe stwarzają po temu znakomita okazję. W ten sposób dajemy wyraz dziedzictwu kulturowemu miasta, nie odcinamy się od przeszłości – co stanowi niezwykle ważny czynnik w jednoczącej się Europie.

  • Zespół Szkół Kolejowych im. St. Staszica - ul. Dawida  9/11

  • Zespół Szkół Zawodowych - ul. Dawida 5/7

  • Policealne Studium Ekonomiczne "EKONOMICUS" - ul. Dawida  9/11

  • Szkoła Policealna Pracowników Służb Publicznych - ul. Hubska 7

  • Dolnośląski Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli  - ul. Dawida 1a

  • Wrocławskie Centrum Doskonalenia Nauczycieli - ul. Dawida  9/11

  • Wydział Pedagogiki Uniwersytetu Wrocławskiego  - Dawida 1

  1. Rozwój centrów usługowych

Układ przestrzenny ulicy Gajowej sprzyja utrzymaniu i kreowaniu punktów usługowych. Charakteru ulicy dodają znajdujące się tu liczne zakłady rzemieślnicze i małe sklepiki. Wyeksponowanie miejsc do spacerów poprzez przebudowę chodników i zieleni, zwłaszcza w pasie między jezdniami stwarzałoby szansę na rozwój małych punktów gastronomicznych np. „otwartych” ogródkami w okresie letnim, co zwiększyłoby dodatkowo funkcjonalność tej przestrzeni. Generalnie uporządkowanie ulicy stworzyłoby miejsce z którym mogliby utożsamić się nie tylko mieszkańcy budynków komunalnych (kamienic), lecz także przyległych bloków. Mieszkańcy zbliżyliby się do punktów usługowych. Takie rozwiązanie uspokoiłoby również ruch samochodowy na ulicy, który w chwili obecnej, chociaż jest spowolniony, stanowi jednak zagrożenie ze względu na nieuporządkowanie i nieprzystosowanie miejsc wzdłuż jezdni do parkowania samochodów.

  1. Polepszenie standardu zamieszkiwania w osiedlach i wzmacnianie tożsamości wrocławian

Inwestycja ma szansę podnieść poziomu jakości życia mieszkańców, sprawiając, że będą bardziej usatysfakcjonowani z warunków zamieszkiwania, w tym szczególnie ładu przestrzennego i urody osiedla. Rada Osiedla jest po wstępnych rozmowach ze środowiskiem wyższych szkół artystycznych – które mogłyby udostępnić prace swoich absolwentów. Prace te można by wyeksponować w części  przeznaczonej dla ruchu pieszego tworząc wyjątkowe połączenie przestrzeni użytkowej – rekreacyjnej i przestrzennych aranżacji artystycznych. Niewątpliwie stworzono by miejsce o wyraźnie określonej przestrzeni, nasyconej lokalnymi wartościami symbolicznymi, a zwłaszcza kulturowymi, które sprzyjałoby wzmocnieniu identyfikacji wrocławian z miejscem zamieszkania.

  1. Rozwój sportu i rekreacji

Obszar ul. Gajowej stanowić mógłby przyczynek do idei rekreacji w zieleni, a istniejące boisko przy ul Dawida, dodatkowo zachęcałoby do aktywnego wypoczynku. Nadmieniamy, że obszar osiedla stanowi naturalny łącznik pomiędzy parkiem Gen. Wł. Andersa, parkiem Południowym i Wschodnim.

cześć B

cześć D

cześć D

cześć D

cześć D

cześć D

cześć D

cześć D

cześć D

cześć D

cześć D

cześć D

cześć E

cześć E

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć F

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć G

cześć H

cześć I

cześć I

cześć J

cześć J

cześć J

cześć J


kalendarium działań:

  • 2003 r. marzec - oficjalne pismo w sprawie koncepcji przebudowy ul. Gajowej i Dawida zostaje przesłana do Rady Miasta i Biura Rozwoju Wrocławia.

  • 2003 r. marzec - zmieniona i dopracowana koncepcja przebudowy ul. Gajowej i Dawida zostaje przedstawiona nieoficjalnie w Biurze Rozwoju Wrocławia i Zieleni Miejskiej.

  • W 2003 r. do rady trafia kolejny dokument ze ZDiK będący podsumowaniem udzielonych przez Biuro Rozwoju Wrocławia opinii. Pismo o symbolu EUPZ-7/3323/1191/2003 cytujemy w całości.

"Dotyczy: ul. Gajowej. W ślad za pismem EUPZ-7/38990/13409/2002 z dnia 20 listopada 2002 Zarząd Dróg i Komunikacji podaje poniżej opinie uzyskane z Biura Rozwoju Wrocławia oraz Wydziału Komunikacji UM w sprawie zmiany funkcji ulicy Gajowej. Biuro Rozwoju Wrocławia poinformowało, że w obszarze wzdłuż ul. Gajowej nie sporządza się obecnie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ulica Gajowa na odcinku od ul. Dyrekcyjnej do ul. Suchej znajduje się w granicach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu Przedmieścia Świdnickiego, a opinie na podstawie obowiązujących mpzp wydaje Wydział Gospodarki Przestrzennej i Administracji Budowlanej. Według „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wrocław" przedmiotowy obszar należy do zespołu urbanistycznego Huby, uznanego za zespół mieszkaniowo blokowy. Zabudowa i jej układ wzdłuż ulicy charakteryzuje się wysoką wartością historyczną. Wyróżniony tu został obszar historycznej zabudowy proponowany do ochrony konserwatorskiej w ramach strefy „B" z rozpoznaną w dużym stopniu substancją zabytkową. Ponadto, znajduje się tu również strefa obserwacji archeologicznej, wzdłuż której niegdyś rozciągała się zabudowa średniowiecznej wsi Glinianki. Zachował się także ciekawy układ geometryczny i wiele obiektów o wysokich walorach estetycznych. Podstawowy typ zabudowy stanowią tu kamienice mieszkalno - usługowe, domy wielorodzinne i obiekty użyteczności publicznej o charakterze śródmiejskim. Ulica Gajowa stanowi obszar hierarchicznie ważny w skali całego zespołu. Przebiegają tędy główne ciągi ruchu pieszego, co sprzyja rozwojowi działalności związanej z handlem detalicznym. Planowane jest, aby ulica Gajowa nabrała indywidualnego charakteru ciągu handlowego. Ustalenia „,Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wrocław" mają charakter ogólny, określają kierunki polityki przestrzennej dla większych obszarów, nie odnoszą się natomiast do pojedynczych działek czy budynków i nie stanowią podstawy prawnej do wydawania decyzji administracyjnych. Zmianę funkcji ulicy Gajowej wyłącznie na ciąg pieszy negatywnie zaopiniował Wydział Komunikacji Urzędu Miejskiego Wrocławia motywując to tym, iż ulica Gajowa stanowi lokalną drogą publiczną obsługującą przyległą zabudowę wielorodzinną wraz z usługami na parterze, a także zapewnia miejsca postojowe dla tej zabudowy. Obserwacje w tym terenie wskazują na ujemny bila parkingowy w obrębie osiedla Huby, w tym także w rejonie ulicy Gajowej."

  • KIG skierowała pismo do Zarządu Dróg i Komunikacji w tej sprawie akcentując koncepcję ciągu pieszego przed ciągiem samochodowo-pieszym. Pod koniec 2002 r. ze ZDiK otrzymaliśmy odpowiedź w tej sprawie. W piśmie nr EUPZ-7/38990/13409/2002 ZDiK informuje, że nasz dokument trafił do Wydziału Komunikacji UM i do Biura Rozwoju Wrocławia i że od opinii tych jednostek gminy zależą dalsze prace nad koncepcją zmiany charakteru naszego osiedla.

  • w 2002 r. z inicjatywy Macieja Borowskiego członka Komisji Inicjatyw Gospodarczych w Radzie Osiedla zgłoszono plan przebudowy ul. Gajowej, tak aby uczynić z niej główny ciąg komunikacyjny spinający dwie części osiedla Huby na osi północ-południe.